niedziela, 18 września 2022

Dzielnica rzemieślników kultury Mochica

Oryginalny artykuł: Descubren barrio de artesanos de la élite moche en valle de Chicama 

W ramach Programu Archeologicznego Chicama zespół badaczy z Universidad Nacional Mayor de San Marcos (Lima, Peru) odkrył na stanowisku Licapa II (w północnej części doliny Chicama, w prowincji Ascope, region La Libertad) dzielnicę zamieszkałą przez rzemieślników specjalizujących się w ceramice oraz złotnictwie i pracujących dla elity Mochica. Kierujący wspomnianym programem Henry Tantaleán podaje, że ta część miasta zajmuje powierzchnię od 3 do 4 kilometrów kwadratowych i znajduje się między Huacas A i B. Licapa II to monumentalny kompleks kultury Mochica, wstępnie badany w latach 2009-2012 przez amerykańską archeolog Michele Lorraine Koons.

Prace wykopaliskowe na terenie dzielnicy rzemieślników w Licapa II
(fot. Program Archeologiczny Chicama)

środa, 14 września 2022

W Belize odkryto pozostałości dawnej osady Majów

Oryginalny artykuł: Exploring an ancestral Maya neighborhood

Na terenie Spanish Lookout (dystrykt Cayo, Belize), na polach należących obecnie do zajmujących się rolnictwem mennonitów, natrafiono na pozostałości dawnych budowli Majów. Prace prowadzone pod auspicjami Belize Institute of Archaeology i National Institute of Culture and History, przy wsparciu finansowym National Science Foundation oraz University of Illinois Urbana-Champaign, są jednak dość ograniczone i archeolodzy mogli jedynie wybrać do badań stosunkowo niewielki obszar położony w pobliżu istniejących dróg. Na fotografii lotniczej zawalone majańskie domy wyglądają jak białe plamy. 

Fotografia lotnicza przedstawiająca pozostałości dawnych domów Majów
(fot. VOPA, Belize Institute of Archaeology, NICH)

sobota, 10 września 2022

Zastosowanie tomografii komputerowej 3D do badania prekolumbijskich mumii

Oryginalny artykuł: Scientific 'detective work' with South American mummies reveals they were brutally murdered

Grupa uczonych z Hiszpanii, Niemiec, Wielkiej Brytanii, USA i Włoch wykorzystała tomografię komputerową 3D w celu poszukiwania w prekolumbijskich mumiach śladów urazów będących wynikiem przemocy. Do tej pory głównie skupiano się na czaszkach i innych częściach szkieletu, ale potencjalnie znacznie bogatszym źródłem informacji są mumie z zachowanymi tkankami miękkimi. Tym razem naukowcy zbadali trzy pochodzące z czasów prekolumbijskich mumie z Ameryki Południowej, przechowywane od końca XIX wieku w europejskich muzeach. Jak zaznacza Andreas Nerlich (z Wydziału Patologii Monachijskiej Kliniki Bogenhausen w Niemczech), znalezione rodzaje urazów nie byłyby możliwe do wykrycia podczas analizowania samych szkieletów. 

Mumia mężczyzny z muzeum w Marburgu (Niemcy)
(źródło ilustracji: publikacja Begerock et al. w czasopiśmie Frontiers of Medicine)

wtorek, 6 września 2022

W Pacopampa odkryto grób kapłana sprzed 3000 lat

Oryginalny artykuł: Cajamarca: descubren tumba del "sacerdote de los pututos" de hace 3,000 años 

Na terenie stanowiska archeologicznego Pacopampa (dystrykt Querocoto, prowincja Chota, region Cajamarca, Peru) grupa archeologów japońskich i peruwiańskich odkryła grobowiec przywódcy religijnego sprzed 3000 lat. Kierujący Projektem Archeologicznym Pacopampa Yuji Seki i Daniel Morales podają, że jest to przypuszczalnie znalezisko o największym znaczeniu w porównaniu z poprzednimi odkryciami w Pacopampa, a przede wszystkim pochodzące z wcześniejszego okresu. W 2009 roku natrafiono tam na grobowiec kapłanki nazwanej „Damą z Pacopampa”, a w 2015 roku na pochówek „Kapłanów Węża Jaguara” datowany na lata 700-600 p.n.e. (post: „W Pacopampa (Peru) odkryto grobowiec sprzed 2700 lat”).

Stanowisko archeologiczne Pacopampa z zaznaczoną budowlą La Capilla,
w której odkryto grobowiec (Tumba del Sacerdote de los Pututus).
 Pokazano też miejsca dwóch innych ważnych pochówków
znalezionych w 2009 r. (Tumba de la Dama de Pacopampa)
i w 2015 r. (Tumba de los Sacerdotes de la Serpiente-Jaguar)
(źródło ilustracji: Andina)

piątek, 2 września 2022

Kult wody na środkowym wybrzeżu stanu Nayarit (Meksyk)

Oryginalny artykuł: Rescate arqueológico revela ancestral culto al agua en la costa central de Nayarit

W związku z budową Kanału Stulecia na środkowym wybrzeżu meksykańskiego stanu Nayarit podjęto prace archeologiczne na terenie stanowiska nazwanego „La Terraza”, przy Odcinku C tego kanału. Prekolumbijska osada „La Terraza” położona jest 640 metrów od prawego brzegu rzeki San Pedro, na terasie rzecznej, w miejscu z bezpośrednim dostępem do jednej z najważniejszych tras wodnych, łączącej niziny z pasmem górskim Sierra Madre Occidental. Znaleziska archeologiczne, jak pagórki kryjące dawne budowle, kamienie ograniczające części mieszkalne, mury oporowe i artefakty rozmieszczone są wzdłuż wspomnianej terasy rzecznej i zajmują obszar o powierzchni około 1,3 ha. 

Stanowisko archeologiczne "La Terraza" (fot. INAH/SEDENA)