wtorek, 4 października 2022

Napoje z kakao były przeznaczone nie tylko dla majańskiej elity

Oryginalny artykuł: Not just for the gods: New insight on the use of cacao among the ancient Maya

Do tej pory przeważał pogląd, że napoje z kakao były przeznaczone jedynie dla przedstawicieli majańskiej elity, a uprawa kakaowca była kontrolowana nawet przez samych władców. Takie spojrzenie mogło wynikać z faktu, że w celu zidentyfikowania pozostałości kakao w naczyniach ceramicznych skupiano się głównie na pięknych, bogato zdobionych wazach związanych z elitą i specjalnymi ceremoniami. A co z pozostałą częścią społeczeństwa? Anabel Ford, Ann Williams i Mattanjah S. de Vries (z University of California, Santa Barbara, USA) przeprowadzili nowe badania, które dostarczają odpowiedzi na to pytanie.

Naczynie Majów ozdobione sceną przedstawiającą władcę z wazą wypełnioną
pieniącym się napojem z kakao (fot. Justin Kerr)

piątek, 30 września 2022

W dawnych miastach Majów wykryto skażenie środowiska rtęcią

Oryginalny artykuł: Ancient Maya cities were dangerously contaminated with mercury

Od dawna wiadomo, że mieszkańcy Mezoameryki wykorzystywali rtęć, głównie w postaci cynobru (siarczku rtęci) do dekorowania różnych artefaktów i podczas ceremonii, zwłaszcza pogrzebowych, gdy ciała zmarłych pokrywano warstwą sproszkowanego cynobru. Pierwsze figurki i przedmioty z jadeitu ozdobione cynobrem pojawiły się już u Olmeków w 1200 r. p.n.e. Do tej pory jednak niewiele badań poświęcono zrozumieniu konsekwencji, jakie dla środowiska miało stosowanie rtęci w owych czasach. Obecnie uczeni z Australian Catholic University (Australia), University of Texas w Austin i University of Cincinnati (USA) oraz University College London (Wielka Brytania) sprawdzili wszystkie dostępne na ten temat dane, pochodzące z różnych miast Majów na terenie Meksyku, Gwatemali, Belize, Salwadoru i Hondurasu, aby określić poziom stężenia rtęci w glebie i osadach. Okazało się, że w wielu miejscach wykryto w podglebiu wysokie poziomy zanieczyszczenia rtęcią, wynikające z częstego stosowania w okresie klasycznym płynnej rtęci lub cynobru, co mogło być poważnym zagrożeniem dla zdrowia dawnych mieszkańców. Wyniki przeprowadzonych analiz zostały opublikowane w czasopiśmie Frontiers in Environmental Science

Pokryte cynobrem naczynie Majów znalezione w Kaminaljuyu (Gwatemala)
(fot. Carnegie Institution for Science)

poniedziałek, 26 września 2022

W Pampa La Cruz odkryto 76 nowych grobów dzieci złożonych w ofierze

Oryginalny artykuł: Hallazgo arqueológico en Huanchaco: descubren 76 nuevas tumbas de niños sacrificados

Nowego odkrycia dokonano na terenie stanowiska Pampa La Cruz położonego w dystrykcie Huanchaco (prowincja Trujillo, Peru). Jak podaje Gabriel Prieto Burméster, kierujący Programem Archeologicznym Huanchaco, podczas wykopalisk prowadzonych w lipcu i sierpniu bieżącego roku natrafiono tam na 76 nowych grobowców ze szczątkami dzieci złożonych w ofierze. Na podstawie datowania radiowęglowego ustalono, że w przeciągu 450 lat, od 1050 r. do 1500 r. aż sześciokrotnie składano w tym miejscu ofiary z dzieci i wydarzenia te były związane z ważnymi momentami w dziejach kultury Chimú. 

Prace wykopaliskowa na terenie Pampa La Cruz
(fot. Andina/Program Archeologiczny Huanchaco)

czwartek, 22 września 2022

Nowe znalezisko na wzgórzu Santa Apolonia (Cajamarca, Peru)

Oryginalny artykuł: Sorprendente hallazgo en Cajamarca: descubren restos óseos de infantes en Santa Apolonia

W ubiegłym roku rozpoczęto prace archeologiczne na wzgórzu Santa Apolonia w pobliżu centrum miasta Cajamarca (Peru) (post: „Rozpoczęto prace archeologiczne na wzgórzu Santa Apolonia (Cajamarca, Peru)”). Obecnie, podczas drugiego sezonu wykopaliskowego dokonano nowych odkryć. Jak podaje kierująca projektem Solsiré Cusicanqui Marsano, znaleziono szczątki kostne z czasów prekolumbijskich, należące do dwójki dzieci prawdopodobnie złożonych w ofierze podczas ceremonii zamknięcia jednej z przestrzeni architektonicznych.

Szczątki kostne znalezione podczas wykopalisk
(fot. Projekt Badań Archeologicznych Wzgórza Santa Apolonia)

niedziela, 18 września 2022

Dzielnica rzemieślników kultury Mochica

Oryginalny artykuł: Descubren barrio de artesanos de la élite moche en valle de Chicama 

W ramach Programu Archeologicznego Chicama zespół badaczy z Universidad Nacional Mayor de San Marcos (Lima, Peru) odkrył na stanowisku Licapa II (w północnej części doliny Chicama, w prowincji Ascope, region La Libertad) dzielnicę zamieszkałą przez rzemieślników specjalizujących się w ceramice oraz złotnictwie i pracujących dla elity Mochica. Kierujący wspomnianym programem Henry Tantaleán podaje, że ta część miasta zajmuje powierzchnię od 3 do 4 kilometrów kwadratowych i znajduje się między Huacas A i B. Licapa II to monumentalny kompleks kultury Mochica, wstępnie badany w latach 2009-2012 przez amerykańską archeolog Michele Lorraine Koons.

Prace wykopaliskowe na terenie dzielnicy rzemieślników w Licapa II
(fot. Program Archeologiczny Chicama)