Pokazywanie postów oznaczonych etykietą grobowce. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą grobowce. Pokaż wszystkie posty

środa, 28 stycznia 2026

Meksykańscy archeolodzy odkryli wspaniały grobowiec

Oryginalny artykuł: ​ El Gobierno de México anuncia el descubrimiento de una milenaria tumba zapoteca

W piątek 23 stycznia 2026 r., prezydent Meksyku Claudia Sheinbaum Pardo ogłosiła najważniejsze odkrycie archeologiczne ostatniej dekady, dokonane przez Ministerstwo Kultury za pośrednictwem Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH): grobowiec Zapoteków datowany na rok 600. Jest to najważniejsze odkrycie archeologiczne ostatniej dekady w Meksyku ze względu na stopień zachowania i informacje, jakie dostarcza, powiedziała Claudia Sheinbaum Pardo, podkreślając, że jest to przekonujący przykład dawnej potęgi Meksyku.

Wygląd nowo odkrytego grobowca Zapoteków (fot. Luis Gerardo Peña Torres INAH) 

sobota, 9 sierpnia 2025

Odkrycie artefaktów prekolumbijskich ujawnia wpływ kultury Chancay w Limie

Oryginalny artykuł: Hallazgo de ajuar funerario prehispánico revela influencia de la cultura Chancay en Lima 

Podczas prac prowadzonych przez firmę gazową w dzielnicy Puente Piedra w Limie natrafiono na ciała zmarłych i artefakty prekolumbijskie. Należą one do kultury Chancay, która rozwinęła się na środkowym wybrzeżu dzisiejszego Peru. Jak podaje Jesús Bahamonde, archeolog z firmy Cálidda, wstępne obliczenia wskazują, że odkryty grobowiec datowany jest na 1200 lub 1300 rok p.n.e.  Zmarłemu towarzyszyła wyprawa grobowa, obejmująca cztery naczynia ceramiczne i trzy tykwy. Ciało było zawinięte w cienkie płótno, które pod wpływem upływu czasu, temperatury i klimatu uległo znacznemu zniszczeniu. Zmarłego pochowano w pozycji zgiętej lub siedzącej. Ikonografia przedstawiona na przedmiotach znalezionych przy zwłokach pozwala powiązać to odkrycie z kulturą Chancay, która rozwijała się między doliną Fortaleza w Áncash a doliną Lurín w Limie w latach 1200 p.n.e. - 1470 n.e. 

Grobowiec odkryty w dzielnicy Puente Piedra w Limie (fot. Andina)

sobota, 12 lipca 2025

Odkrycie grobowca założyciela dynastii w mieście Majów Caracol

Oryginalny artykuł: El descubrimiento de la Tumba del Primer Gobernante de la Antigua Ciudad de Caracol reescribe la historia Maya 

Zespół archeologów z Uniwersytetu w Houston natrafił w ruinach majańskiego miasta Caracol (Belize) na pochówek Te' K'ab Chaaka, pierwszego władcy i założyciela jego dynastii królewskiej. To odkrycie grobowca, w ciągu ponad czterech dekad wykopalisk, rzuca nowe światło na kontakty Majów z odległym Teotihuacán. Caracol, w okresie swojej świetności, w latach 560-680 było potęgą polityczną, która dominowała nad południową częścią półwyspu Jukatan, zanim została opuszczona około 900 roku. Jednak korzenie królewskiego rodu Caracol sięgają znacznie wcześniejszego okresu, gdyż Te' K'ab Chaak wstąpił na tron w 331 roku. Jego imię wspominane jest w dwóch inskrypcjach z późnego okresu klasycznego, które niestety nie są czytelne. Archeolodzy Arlen i Diane Chase prowadzą wykopaliska w Caracol od 40 lat.

Diane Chase w nowo odkrytym grobowcu (źródło fot. Caracol Archeological Project/University of Houston)

sobota, 28 grudnia 2024

Analiza genetyczna osób złożonych w grobowcu w El Brujo

Oryginalny artykuł: 1,500-year-old tomb in Peru holds human sacrifices, including strangled son next to father's remains, genetic analysis reveals

Uczeni z USA, Peru i Argentyny przeprowadzili analizę genetyczną sześciu osób pochowanych w grobowcu kultury Moche w El Brujo około 500 roku. Wyniki badań wykazały, że w ramach nieznanego do tej pory rytuału pogrzebowego dwoje nastolatków zostało uduszonych i złożonych w ofierze, aby towarzyszyć swym bliskim krewnym. To, co wydało się zaskakujące to fakt, że chłopiec został złożony w ofierze po śmierci swego ojca, a dziewczyna po śmierci swojej ciotki. Archeolodzy nigdy wcześniej nie zetknęli się z takim rytuałem. Pochowane osoby należały do kultury Moche, która rozkwitała wzdłuż północnego wybrzeża Peru w latach 300-950. Do dzisiaj zachowało się wiele świadectw z ikonografii i archeologii wskazujących na to, że przedstawiciele kultury Moche praktykowali ofiary z ludzi, których składali swoim bogom. 

Budowla w El Brujo znana jako Huaca Cao Viejo (fot. Jeffrey Quilter)

sobota, 20 kwietnia 2024

Rezultaty prac wykopaliskowych w Ucanal, mieście Majów w Gwatemali

Oryginalny artykuł: Maya ruler burned bodies of old dynasty during regime change, charred human remains reveal 

W artykule opublikowanym w czasopiśmie Antiquty, Christina Halperin i Jean-Baptiste Le Moine (z University of Montreal, Kanada), Marta Lidia Perea Carrera (z Universidad de San Carlos, Gwatemala) i Katherine Miller Wolf (z University of West Florida, USA) przedstawiają rezultaty badań wykopaliskowych prowadzonych na terenie stanowiska archeologicznego Ucanal w Gwatemali. Okazało się, że w królestwie Majów zwanym K’anwitznal (obecnie Ucanal) początek IX wieku związany był z ważnymi zmianami na arenie politycznej. Na tronie zasiadał tam wówczas Papamalil (lub Papmalil), którego imię zdaje się mieć obce pochodzenie. Władca ten nie używał typowego dla Majów tytułu k’uhul ajaw z glifem-emblematem miasta, a jedynie ochk’in kaloomte’, prestiżowego tytułu wysokiej rangi. Chociaż nie znamy dokładnej daty objęcia przez niego tronu, to inskrypcje z innych miast wspominają wydarzenia z jego życia z lat 814-859 i mogą dowodzić jego wpływów politycznych w południowej części Nizin Majów. Jego wizerunki pojawiają się na poświęconych w 820 roku Ołtarzach 12 i 13 w Caracol, w towarzystwie tamtejszego króla K’inich Toobil Yopaat. Z kolei inskrypcja na Steli 32 z Naranjo, również z 820 roku podaje, że Papamalil mógł nadzorować rytuały związane z tamtejszym władcą w 814 roku. Wzmianki pojawiają się też w Nakum i Ceibal.

Po lewej: Ołtarz 12 z Caracol, przedstawiający Papamalil i władcę Caracol, K'inich Toobil Yopaat (autor rysunku: Nikolai Grube),
po prawej: Ołtarz 13 z Caracol z wizerunkami tych samych dwóch osób (fot. University of Pennsylvania)

poniedziałek, 11 marca 2024

Bogaty grobowiec odkryty w Parku Archeologicznym El Caño

Oryginalny artykuł: Descubren importante tumba con suntuoso ajuar de oro en Parque Arqueologico El Caño 

W Parku Archeologicznym El Caño (dystrykt Natá, prowincja Coclé, Panama) odkryto grobowiec ważnego władcy kultury Coclé. Wyprawa grobowa obejmowała głównie artefakty z ceramiki, ale znaleziono też liczne przedmioty ze złota, w tym: pięć pektorałów, dwa pasy z okrągłych złotych paciorków, cztery bransolety, dwie zawieszki w formie ludzkich postaci (kobiety i mężczyzny), zawieszkę w kształcie krokodyla, naszyjnik z małych okrągłych paciorków, dwie zawieszki wykonane z zębów kaszalota pokrytych złotem, zestaw okrągłych złotych płytek i dwa dzwonki. Natrafiono też na bransoletki i spódniczkę z psich zębów oraz komplet kościanych fletów.

Artefakty ze złota znalezione w grobowcu (fot. Ministerstwo Kultury w Panamie)

środa, 31 stycznia 2024

W Chochkitam (Gwatemala) odkryto grobowiec z wczesnego okresu klasycznego

Oryginalny artykuł: Descubrimiento arqueológico en Guatemala: Máscara de jade y piezas milenarias revelan la conexión entre Teotihuacán y las tierras bajas mayas

W północno-zachodniej części Gwatemali, 100 km od Melchor de Mencos (Petén), w pobliżu granicy z Belize, na terenie dawnego miasta Majów nazwanego przez archeologów Chochkitam, odkryto grobowiec z wczesnego okresu klasycznego, w którym pochowano władcę o imieniu Itzam/Kokaj Bahlam. Piramida, w której zachował się pochówek pochodzi z około 350 roku. Przy zmarłym złożono liczne dary, w tym jadeitową maskę, ozdobioną kawałkami muszli spondylus i przedstawiającą prawdopodobnie bóstwo burzy.

Jadeitowa maska z grobowca w Chochkitam (fot. Francisco Estrada-Belli)

czwartek, 16 listopada 2023

Nienaruszony grobowiec w San Juan Ixcaquixtla

Oryginalny artykuł: El Centro INAH Puebla explora tumba intacta por más de 1,500 años, en San Juan Ixcaquixtla

Specjaliści z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH) badają grobowiec tradycji mistecko-zapoteckiej odkryty w San Juan Ixcaquixtla (stan Puebla, Meksyk). Pozostawał on nienaruszony przez ponad 1500 lat i ukryty pod jedną z uliczek miasta aż do momentu prowadzonych tam prac urbanizacyjnych. Jak zaznacza archeolog Alberto Diez-Barroso Repizo, w położonym na wzgórzu San Juan Ixcaquixtla tego typu odkrycia nie są rzadkością. W kwietniu 2004 roku natrafiono tam na Grobowiec 1, składający się z trzech komór i niezwykłego malowidła ściennego, a we wrześniu 2013 r. na jeszcze jeden znajdujący się w bocznej uliczce przy rynku miejskim. 

Jedno z pomieszczeń nowo odkrytego grobowca (fot. INAH) 

środa, 13 września 2023

Na wyspie Amantaní na jeziorze Titicaca odkryto grobowce

Oryginalny artykuł: Puno: hallan tumbas de posible origen preinca en isla Amantaní del lago Titicaca

Na cmentarzu w sektorach Ucusuyo i Choquecalla na wyspie Amantaní, położonej na jeziorze Titicaca (region Puno) grupa badaczy z Universidad Nacional del Altiplano w Puno i z Universidad Catolica w Chile odkryła dwadzieścia grobowców, które mogą pochodzić z czasów preinkaskich, ale by to potwierdzić konieczne są jeszcze znacznie dokładniejsze analizy. Rosario Vera Del Carpio wyjaśniła, że specjaliści przebywali na wyspie, aby zbadać sprawę zatonięcia łodzi „La Boleta Aurora”. Jednak podczas poszukiwań natknęli się na grobowce. 

Grobowce na wyspie Amantani (źródło fot. Andina)

poniedziałek, 28 sierpnia 2023

W Pacopampa odkryto kolejny grobowiec kapłana

Oryginalny artykuł: Cajamarca maravilla al mundo: descubren la tumba del Sacerdote de hace 3,000 años

Kompleks archeologiczny Pacopampa, położony na wysokości 2500 metrów nad poziomem morza w regionie Cajamarca (Peru), w dalszym ciągu dostarcza cennych informacji na temat dziedzictwa kulturowego prowincji Chota. 24 sierpnia bieżącego roku ekipa badaczy, którą kierują Yuji Seki i Daniel Morales odkryła tam kolejny grobowiec. Znaleziono go 2,50 metra na północny zachód od grobu innego kapłana, na który natrafiono w zeszłym roku (post: „W Pacopampa odkryto grób kapłana sprzed 3000 lat”). 

Nowo odkryty grobowiec kapłana w Pacopampa (źródło fot. Andina)

niedziela, 28 maja 2023

Odkrycie kolejnego grobowca kultury Chancay

Oryginalny artykuł: La tumba preincaica de más de 1.000 años de antigüedad hallada en Perú

W dolinie Chancay, na północny wschód od Limy, na terenie dawnego cmentarza Matacón należącego do preinkaskiej kultury Chancay, która zamieszkiwała środkowe wybrzeże Peru, archeolodzy odkryli grobowiec sprzed 1200-1400 lat. Jest on najstarszy i największy ze wszystkich znalezionych do tej pory w Matacón, gdzie prace wykopaliskowe prowadzone są od 2018 roku.

Nowo odkryty grobowiec w Matacon (źródło ilustracji: EPA)

środa, 1 lutego 2023

Prace konserwatorskie w grobowcach Zapoteków w San Pedro Nexicho (stan Oaxaca, Meksyk)

Oryginalny artykuł: Rescatan cinco tumbas zapotecas de época prehispánica en San Pedro Nexicho, Oaxaca

San Pedro Nexicho było jednym z największych i najważniejszych ośrodków prekolumbijskich w Sierra Juárez (stan Oaxaca, Meksyk) o czym świadczy co najmniej dwanaście dawnych grobowców Zapoteków. Przy finansowym wsparciu Fundacji Alfredo Harp Helú, w latach 2015-2020 specjaliści z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH) przeprowadzili prace w terenie związane z ratowaniem i konserwacją pięciu grobowców. Jak podaje Nelly Robles García, skupiono się na czterech kryptach grobowych zbudowanych na planie prostokąta i jednej na planie krzyża, które znajdowały się w złym stanie, a teraz mają nowe wejścia i zadaszenia. Obecnie zebrany materiał archeologiczny jest analizowany w laboratorium.

Prace konserwatorskie w jednym z grobowców (fot. INAH)

wtorek, 6 września 2022

W Pacopampa odkryto grób kapłana sprzed 3000 lat

Oryginalny artykuł: Cajamarca: descubren tumba del "sacerdote de los pututos" de hace 3,000 años 

Na terenie stanowiska archeologicznego Pacopampa (dystrykt Querocoto, prowincja Chota, region Cajamarca, Peru) grupa archeologów japońskich i peruwiańskich odkryła grobowiec przywódcy religijnego sprzed 3000 lat. Kierujący Projektem Archeologicznym Pacopampa Yuji Seki i Daniel Morales podają, że jest to przypuszczalnie znalezisko o największym znaczeniu w porównaniu z poprzednimi odkryciami w Pacopampa, a przede wszystkim pochodzące z wcześniejszego okresu. W 2009 roku natrafiono tam na grobowiec kapłanki nazwanej „Damą z Pacopampa”, a w 2015 roku na pochówek „Kapłanów Węża Jaguara” datowany na lata 700-600 p.n.e. (post: „W Pacopampa (Peru) odkryto grobowiec sprzed 2700 lat”).

Stanowisko archeologiczne Pacopampa z zaznaczoną budowlą La Capilla,
w której odkryto grobowiec (Tumba del Sacerdote de los Pututus).
 Pokazano też miejsca dwóch innych ważnych pochówków
znalezionych w 2009 r. (Tumba de la Dama de Pacopampa)
i w 2015 r. (Tumba de los Sacerdotes de la Serpiente-Jaguar)
(źródło ilustracji: Andina)

sobota, 26 marca 2022

Odkryto grób chirurga z kultury Sicán

Oryginalny artykuł: Hallan tumba de cirujano de la cultura Sicán de 1,000 años de antigüedad en Lambayeque

Pod koniec 2021 roku, w świątyni-mauzoleum Huaca Las Ventanas, w Santuario Histórico Bosque de Pómac, w regionie Lambayeque (około 800 km na północ od Limy) dokonano wyjątkowego odkrycia, ale dopiero teraz oficjalnie poinformował o nim Carlos Elera Arévalo, dyrektor Museo Nacional de Sicán. Chodzi o grób osoby, która wykonywała pracę chirurga w kulturze Sicán ponad tysiąc lat temu, w okresie pomiędzy 900 r. a 1050 r. Kultura Sicán  pojawiła się około 700-750 r. n.e. i przetrwała do 1375 r.

Grobowiec odkryty w Huaca Las Ventanas (fot. Museo Nacional de Sicán)

piątek, 18 lutego 2022

Kolejne odkrycia w Cajamarquilla (Peru)

Oryginalny artykuł: Ancient mummies of children, likely sacrificed, unearthed in Peru

W listopadzie 2021 roku, na terenie stanowiska archeologicznego Cajamarquilla (położonego około 24 kilometrów od Limy) archeolodzy odkryli przewiązaną sznurami mumię mężczyzny z rękoma zakrywającymi twarz (post: "W Cajamarquilla (Peru) znaleziono osobliwą mumię"). Prace były kontynuowane i obecnie natrafiono w tym samym grobowcu na sześć mumii dzieci, które zostały złożone w ofierze i prawdopodobnie miały towarzyszyć pochowanemu mężczyźnie w drodze w zaświaty.

Grobowiec, w którym znaleziono mumie dzieci (fot. EFE)

czwartek, 10 lutego 2022

Rytuał nawlekania ludzkich kręgów na trzcinowe paliki

Oryginalny artykuł: 'Threaded bone' rituals in ancient Peru restored dignity after looting of indigenous graves

Różne sposoby pośmiertnego traktowania ludzkich szczątków zostały udokumentowane w wielu regionach świata, w tym w Ameryce Południowej. Międzynarodowy zespół badaczy (z University of East Anglia w Wielkiej Brytanii, Universidad de Caklas w Kolumbii oraz Pennsylvania State University i Colorado State University w USA) zwrócił uwagę na znalezione w grobowcach w Dolinie Chincha (Peru) trzcinowe paliki z nawleczonymi na nie ludzkimi kręgami, datowanymi na lata 1450-1650. Okres ten obejmuje czasy rządów Inków i początek europejskiej kolonizacji. Zdaniem uczonych, rytuał nawlekania kręgów mógł stanowić reakcję rdzennych mieszkańców tego regionu na plądrowanie i niszczenie grobów ich przodków w okresie kolonialnym.

Mapka przedstawiająca położenie Doliny Chincha w południowym Peru (autor: J.L. Bongers)

niedziela, 7 listopada 2021

Czerwony barwnik na złotej masce z Peru zawierał ludzką krew

Oryginalny artykuł: Ancient golden mask from Peru was painted with human blood

W latach 90. XX wieku archeolodzy odkryli w Peru datowany na około 1000 r. grobowiec ze szczątkami wywodzącego się z elity mężczyzny, który zmarł w średnim wieku i był przedstawicielem preinkaskiej kultury Sicán, zamieszkującej północne wybrzeże Peru od IX do XIV wieku. Szkielet pokryty był jaskrawo czerwonym barwnikiem, a oddzieloną od niego głowę przykrywała złota maska również pomalowana na czerwono. Wykonane wówczas badania wykazały, że czerwonym pigmentem jest cynober. Obecnie Elisabete Pires, Luciana da Costa Carvalho i James McCullagh (z University of Oxford, Wielka Brytania) oraz Izumi Shimada (z Southern Illinois University, USA) postanowili przeprowadzić ponowne analizy, gdyż zastanawiało ich, jak to możliwe, że chociaż maska pozostawała pod ziemią przez tysiąc lat, warstwa farby była nadal do niej przytwierdzona.

Złota maska znaleziona w grobowcu przedstawiciela kultury Sican
(źródło fot.: Journal of Proteome Research)

poniedziałek, 31 maja 2021

Rezultaty analiz szczątków kobiety i jej wyprawy grobowej odkrytych w Tingambato

Oryginalny artykuł: Analizan restos de una joven de elite de casi 1400 anos de antiguedad, descubiertos en Tingambato, Michoacan 

W 2011 roku badacze z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH) odkryli na terenie stanowiska archeologicznego Tingambato (w meksykańskim stanie Michoacán) komnatę grobową (tzw. Grobowiec II) ze szczątkami kobiety, przy której znaleziono ponad 19 000 najróżniejszych elementów wykonanych z muszli i kamienia, tworzących niegdyś jej wyjątkowo bogatą wyprawę grobową. W 2016 roku, w ramach specjalnego projektu, rozpoczęto dokładną analizę zebranych materiałów i obecnie, po zakończeniu prac, zaprezentowano cyfrową rekonstrukcję grobowca. Kierujący projektem archeolog José Luis Punzo Díaz (z Centrum INAH – Michoacán) podkreśla, że jest to jeden z najważniejszych prekolumbijskich pochówków nie tylko na terenie Michoacán, ale i w całym Zachodnim Meksyku.

Cyfrowa rekonstrukcja Grobowca II w Tingambato (fot.: PAPACSUM-ADV Estudios)

sobota, 26 grudnia 2020

Odtworzenie wyglądu "Damy z El Paraiso"

Oryginalny artykuł: Science, Art Combine to Reveal Face of Ancient Peruvian Noblewoman

W Museo de Minerales Andres Del Castillo (Lima, Peru), po dwóch latach pracy wystawiono odtworzone popiersie tak zwanej „Damy z El Paraiso”, wywodzącej się z elity kobiety, która została pochowana około 3700 lat temu i której grobowiec odkryto w 2016 roku na terenie stanowiska archeologicznego El Paraiso w Peru (post: "Nowe odkrycia w El Paraiso (Peru)"). Jak podaje Dayanna Carbonel, kierująca wykopaliskami w El Paraiso, po rekonstrukcji widać, że kobieta ma podłużną twarz, wydatne kości policzkowe i nos, małe oczy i wąskie usta. Podstawą określenia wymiarów i kształtu twarzy była analiza antropometryczna. Następnie do pracy przystąpił artysta Teo Ugarte, który wypełnił czaszkę gliną i gipsem, po czym pokrył całą powierzchnię włóknem szklanym, starając się uzyskać jak najlepsze podobieństwo.

Rekonstrukcja wyglądu "Damy z El Paraiso"
(źródło fot.: Latin American Herald Tribune)

niedziela, 30 sierpnia 2020

W północnym Chile odkryto zmumifikowane szczątki czterech osób

Oryginalny artykuł: Descubren momias y restos arqueologicos durante construccion de mina en el norte del pais

W północnym Chile, w regionie Tarapaca, podczas prowadzonych przez kanadyjską firmę Teck prac nad powiększaniem kopalni miedzi Quebrada Blanca, nieoczekiwanie dokonano odkryć archeologicznych. Na szczególną uwagę zasługują cztery groby ze zmumifikowanymi szczątkami osób, pochodzące z wczesnego okresu formatywnego (lata 1100-400 p.n.e.), choć dokładne datowanie zostanie dopiero ustalone podczas analiz laboratoryjnych.

Groby ze zmumifikowanymi szczątkami ludzkimi (fot. firma Teck)