Peruwiańscy archeolodzy odkryli rezydencję elity kultury Virú

Oryginalny artykuł: Arqueólogos peruanos descubren residencia de un personaje de la élite de la cultura Virú 

Zespół peruwiańskich archeologów po trzech tygodniach wykopalisk na zboczach Cerro Blanco, w miejscowości Huancaquito Alto, w regionie La Libertad, odkrył grupę budowli z cegieł adobe pokrytych pięknym tynkiem, zbudowanych ponad 1500 lat temu na potrzeby elity Virú. Feren Castillo Luján, dyrektor Projektu Archeologicznego Doliny Virú (PAVI), poinformował, że  architektura jest wyraźnie widoczna na powierzchni, dlatego w czwartym sezonie badawczym zaplanowano wykopaliska na obszarze o szerokości 13 metrów i długości 15 metrów. Jak przekazał Feren Castillo Luján, który stara się zrozumieć powiązania między kulturami Virú i Moche, pozwoliło to na stworzenie starannie wykonanej architektury, wykorzystującej głównie podłużne cegły adobe z otynkowaniem z gliny, a także cegły adobe o równoległych ściankach ze śladami trzciny. 

Pozostałości jednej z budowli na terenie Huancaquito Alto (fot. ANDINA/ Luis Puell)

Archeolog z Narodowego Uniwersytetu Trujillo (UNT) wskazał, że odkryto łącznie trzy budowle. Pierwsza ma kształt prostokąta, jej funkcja jest niepewna i została splądrowana przez rabusiów grobów. W Budowli nr 2 widoczna jest niewielka wnęka między ścianami, sięgająca od 2 do 2,5 metra wysokości. Wnęka charakteryzuje się dobrze zachowanymi posadzkami, otoczonymi dwoma ławami. Znaleziono tam również narzędzia przędzalnicze, takie jak stożek kredowy do przędzenia, kilka przęślików i piruros, wszystkie w doskonałym stanie. 

Drobne artefakty znalezione podczas wykopalisk (fot. ANDINA/Luis Puell)

Budowla nr 3, największa, prawdopodobnie była bardzo ważnym dziedzińcem. Znajduje się w niej ołtarz lub podium, do którego wchodziło się najpierw schodami, które później zamknięto, aby zbudować rampę. Podobnie, odkryto szereg nisz, które mogły służyć do przechowywania darów ofiarnych; możliwe jednak, że zostały one splądrowane przez rabusiów grobów. Uwagę archeologów przykuło odkrycie pokrywy jednej z nich. To właśnie w tej części budynku można zobaczyć trzy przeprowadzone w nim renowacje. Etapy 2 i 3 prezentują lepszy stan konserwacji i pozwalają podziwiać architekturę, zbudowaną z podłużnych cegieł adobe i trzciny. Są tam mury o szerokości 70 centymetrów i wysokości do 2,5 metra. Ta monumentalność, w połączeniu ze znalezionymi materiałami, prowadzi do hipotezy, że jest to rezydencja, w której mieszkała osoba z elity. Jak podkreśla Feren Castillo Luján, ktoś bardzo ważny zlecił tę budowę i chociaż wykopaliska są bardzo fragmentaryczne, rzucają światło na sposób wykorzystania przestrzeni.

Prace wykopaliskowe na terenie Huancaquito Alto (fot. ANDINA/ Luis Puell)

Innym ważnym faktem, który wzmacnia tezę badaczy, jest to przed tą rezydencją znajdują się skały Carolina huacas i stanowisko archeologiczne znane jako Cerro Piñas, co oznacza, że osoba zamieszkująca tę budowlę miała stamtąd uprzywilejowany widok. Podobnie, za Cerro Blanco znajduje się zamek Huancaco, składający się z sześciu etapów ciąg budowli z tej samej kultury. Należy zauważyć, że na południe od stanowiska znajdują się dowody na istnienie dużego cmentarzyska Moche, które jednak zostało mocno splądrowane.

Kolejny artefakt znaleziony podczas wykopalisk (fot. ANDINA/ Luis Puell)

Jednym z ważnych artefaktów, które odzyskał Feren Castillo Luján i jego zespół jest fragment glinianego modelu. Widoczny jest również jeden z narożników ścian, a także nisza podobna do tej z Budowli nr 2. Jest ona również pomalowana w czarno-białe pasy. Ten model jest dowodem na to, że przedstawienia kultury Virú stanowiły część planów budowlanych podejmowanych przez nią w latach 100–700. 

Pozostałości kolejnej budowli w Huancaquito Alto (fot. ANDINA/ Luis Puell)

Odkrycie PAVI zakończyło bardzo długą dyskusję na temat kultury, która zamieszkiwała to stanowisko archeologiczne, zarejestrowane jako V-131 przez badacza Gordona Willeya w 1942 r. i jako VV.94-11:1 przez Proyecto Especial Chavimochic. W 1949 r. badacze Ford i Willey, opierając się na zbiorach ceramiki, wysunęli hipotezę, że stanowisko pochodzi z okresu Virú (Gallinazo); hipotezę tę skrytykował jednak Bennyhoff, który w 1952 r. zasugerował, że miejsce to w rzeczywistości należało do kultury Moche. Jak podaje Feren Castillo Luján, dzięki wykopaliskom i znalezionym elementom można stwierdzić, że miejsce to było zamieszkane w okresie Virú, co potwierdza tezę badaczy Forda i Willeya, a obala stanowisko Bennyhoffa. Wspomniał też, że po zakończeniu wykopalisk przedstawi raport Ministerstwu Kultury, w którym zaproponuje nadanie temu miejscu nazwy Stanowisko Archeologiczne Cerro Blanco.

Prace na terenie Huancaquito Alto (fot. ANDINA/ Luis Puell)

W innym miejscu podziękował instytucjom finansującym te prace, takim jak Ośrodek Kultury Cine Chimú, Gmina Huancaquito Alto i CReAAH, Uniwersytet w Rennes (Francja). Podobnie, wsparcie otrzymuje 13 studentów dziewiątego semestru ze Szkoły Archeologii Narodowego Uniwersytetu w Trujillo w ramach ich staży przedprofesjonalnych. Towarzyszą mu konserwator Alex Clavo, archeolog Oswaldo Ezeta i maturzysta Christian Gonzalez.

Kolejny artefakt znaleziony podczas wykopalisk (fot. ANDINA/Luis Puell)

Burmistrz osady Huancaquito Alto, Milton Garcia Flores, podkreślił odkrycia dokonane przez zespół Projektu Archeologicznego Doliny Virú pod kierownictwem Ferena Castillo Lujána, ponieważ mają one znaczenie dla potencjału turystycznego tego miejsca i to, że w przyszłości może ono dołączyć do innych atrakcji prowincji Virú. Powiedział, że ważne jest, aby społeczność, a zwłaszcza uczniowie, dowiedzieli się o tym stanowisku archeologicznym, aby mogli pomóc w jego ochronie. Zobowiązał się do zapewnienia wsparcia dla kolejnych projektów tego typu, które są również kluczowe dla wzmocnienia tożsamości społeczności.