Xcalumkín znajduje się w odległości kilkunastu kilometrów od
miasteczka Hecelchakán w meksykańskim stanie Campeche. W marcu 1887 roku dotarł
na te ziemie austriacki badacz Teobert Maler, który nadał miastu obecną nazwę i
w 1902 roku opublikował pierwszy raport na temat Xcalumkín. Po Malerze miejsce to odwiedzali jeszcze Eric Thompson
(w 1903 r.), Sylvanus Morley (w 1918 r.), Thomas Gann (w 1924 r.) oraz Harry
Pollock z Instytutu Carnegie w Waszyngtonie (w 1935 r.).
![]() |
| Jeden z dziedzińców w Xcalumkín |
Badaczy przyciągała spora ilość inskrypcji glificznych w Xcalumkín,
wyrzeźbionych przez Majów na najróżniejszych elementach architektonicznych:
nadprożach, odrzwiach, kolumnach i kapitelach. W 1942 roku, Raúl Pavón Abreu
przetransportował część rzeźbionych zabytków do miasta Campeche, dzięki czemu
przetrwały do dnia dzisiejszego, gdyż w latach 50-tych i 60-tych XX wieku
miasto zostało splądrowane przez rabusiów.
![]() |
| Inskrypcja zdobiąca wejście do jednej z budowli w Xcalumkín
(Museo de Arquitectura Maya “Baluarte de
|

