Fragment ceramiki dostarcza dowodu na obecność grup Misteków w Tlaxcala

Oryginalny artykuł: Fragmento cerámico arroja indicios de la presencia de grupos mixtecos en la Tlaxcala prehispánica 

Do dziś powszechne jest postrzeganie społeczeństwa Tlaxcallan jako zamkniętego na resztę kultur Mezoameryki, z powodu blokady nałożonej przez Azteków w ciągu ostatnich 60 lat w czasach prekolumbijskich. Jednak niedawne badania przeprowadzone przez Dział Badań Muzeum Ocotelulco w Tlaxcala, obejmujące ceramikę polichromowaną przypominającą kodeksy z późnego okresu postklasycznego (lata 1350–1521), dowodzą, że kultura ta pozostawała pod silnym wpływem Misteków. Hipotezę tę wysunął José Eduardo Contreras Martínez, badacz z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH), w ramach analizy różnych eksponatów z kolekcji muzeum. Jako przykład podaje on postać nagiej kobiety pływającej w naczyniu, narysowaną na fragmencie ceramiki z kolekcji, a także malowidło ścienne z Tizatlán (stan Tlaxcala).

Fragment naczynia znalezionego na ziemiach Taxcallan (fot. Enrique Chávez, Centro INAH Tlaxcala) 

Tepeticpac - ośrodek Tlaxcallan

Oryginalny artykuł: Consolidan nucleo ceremonial de la zona arqueologica de Tepeticpac en Tlaxcala

Zgodnie z przyjętą w XIX wieku teorią, do konkwisty Meksyku przyczyniła się w znacznej mierze zdrada niektórych grup ludności, w tym Tlaxcallan, którzy sprzymierzyli się z Hiszpanami w 1519 roku. Ten panujący od lat pogląd stopniowo ulega jednak zmianom od czasu, gdy specjaliści Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH) prowadzą badania na terenie takich stanowisk archeologicznych jak Tepeticpac. Tepeticpac, położone w gminie Totolac (stan Tlaxcala, Meksyk), na wzgórzach Cuauhtzi, El Fuerte i Tlaxistlan jest uważane za pierwsze i jedno z najważniejszych jednostek terytorialnych zwanych altepemeh, które w momencie przybycia Hiszpanów tworzyły konfederację Tlaxcallan.

Tepeticpac - ośrodek Tlaxcallan (fot. Melitón Tapia, INAH)