Trwają prace na terenie X'baatún, stanowiska archeologicznego Majów

Oryginalny artykuł: Avanza el reconocimiento de X’baatún, sitio maya al interior del Parque Oxwatz, en Yucatán 

W 2024 roku archeolodzy z Meksyku i Hiszpanii prowadzili prace na terenie miasta Majów X'baatún (post: „X'baatún, dobrze zachowane miasto Majów na Jukatanie”). W ostatnich tygodniach 2025 roku ponownie udali się do parku Oxwatz w Tekal de Venegas na Jukatanie, aby kontynuować badania tego stanowiska, które na podstawie postępów prac w każdym sezonie terenowym ujawnia rozległość, jaką osiągnęło w ciągu pięciu wieków zamieszkiwania, między 700 a 1200. Jak przekazał Juan García Targa, okazało się, że teren jest znacznie większy, niż wcześniej sądzono. Na tym obszarze, otoczonym murem, znajduje się około 60 budowli. Począwszy od Budowli 1, konstrukcje znajdują się we wszystkich czterech kierunkach, a Kukulá, która prawdopodobnie była częścią miasta, znajduje się kilometr dalej i ma co najmniej pięćdziesiąt budowli.

Plan X'baatun przygotowany przez Xaviera Sicart Chavarria (Projekt X'baatun 2025) 

X'baatún, dobrze zachowane miasto Majów na Jukatanie

Oryginalny artykuł: Proyecto arqueológico explora X’baatún, un sitio maya bien conservado en Tekal de Venegas, Yucatán

20 lat temu w Tekal de Venegas na Jukatanie powstał Park Oxwatz, zarządzany przez stowarzyszenie ekoturystyczne, które w 2018 roku połączyło siły z grupą archeologów, złożoną ze specjalistów z Hiszpanii i Meksyku, aby badać i pogłębiać wiedzę na temat miasta Majów X'baatún, które rozpościera się na obszarze o powierzchni 5,5 kilometrów kwadratowych. Narodowy Instytut Antropologii i Historii (INAH) przeprowadził tam sześć sezonów wykopaliskowych, którymi kierowali Juan García Targa i Carmen Varela Torrecilla. Dostarczyły  one informacji o tym miejscu, zarejestrowanym w Atlasie Archeologicznym Jukatanu w 1980 roku.

Plan X'baatun (Projekt Izamal 2005, autorzy: Jose Estrada Faisal i Miguel Covarrubias) 

Prace wykopaliskowe na terenie X'baatun, majańskiego miasta na Jukatanie

Oryginalny artykuł: Espanoles rescatan X'baatun, una antigua ciudad maya en el corazon de Yucatan

Grupa hiszpańskich archeologów z Barcelony, Madrytu i Santander, za zgodą i pod nadzorem Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH) prowadzi prace wykopaliskowe na terenie dawnego miasta Majów – X’baatun, które położone jest na terenie parku ekoturystycznego Oxhuatz w Tekal de Venagas, w odległości 70 kilometrów od Izamal (stan Jukatan, Meksyk). Nie należy mylić go z noszącym taką samą nazwę cenote w rejonie San Antonio Mulix, w gminie Uman. Jak wyjaśnia Alfredo Barrera Rubio z Centrum INAH-Yucatan, nie jest to nowe odkrycie, gdyż ruiny miasta X’baatun zostały zarejestrowane po raz pierwszy w latach 80. XX wieku, kiedy przygotowywano Atlas Archeologiczny Jukatanu, a w 2000 roku sporządzono szkic X’baatun.

Ruiny majańskiego miasta X'baatun
(źródło fot. EFE)