W poszukiwaniu mitycznego Wzgórza Coatepec

Oryginalny artykuł: Ubican el mitico Cerro Coatepec en el estado de Hidalgo

Od wielu lat badacze prekolumbijskiego Meksyku poszukują znanego z azteckich legend miejsca Aztlán oraz świętej góry Coatepec. Początkowo sądzono, że mogły one leżeć na terenie obecnych stanów Durango, Zacatecas, Sinaloa lub Nayarit. Z czasem zweryfikowano poglądy i uznano, że musiały one znajdować się znacznie bliżej, być może na ziemiach stanów Michoacán, Guanajuato, Querétaro lub Hidalgo. Fernando López Aguilar z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH) zapewnił ostatnio, że zlokalizował górę Coatepec w Dolinie Mezquital (stan Hidalgo). Znana jest ona obecnie jako Wzgórze Hualtepec i wznosi się w odległości około 30 kilometrów od stanowiska archeologicznego Pahñú, miejsca zamieszkiwanego przez kulturę xajay, której początki sięgają okresu preklasycznego (500 r. p.n.e. – 300 r. n.e.).

Coatepec - Wzgórze Węża, Kodeks Trovar (fot. INAH)

Coatepec (Wzgórze Węża) było dla Azteków miejscem szczególnie ważnym i świętym. Zgodnie z ich mitologią to właśnie tam zaszła w ciążę bogini Coatlicue i tam też przyszedł na świat jej syn, bóg Hutzilopochtli. Jednocześnie góra stała się sceną bitwy przeciwko Centzon Huitznahuas (synom Coatlicue) i złożenia w ofierze Coyolxauhqui, siostry Huitzilopochtli.

Kamienny monolit przedstawiający rozczłonkowane ciało Coyolxauhqui
(Muzeum Templo Mayor w mieście Meksyk)

Targowiska w Mezoameryce

Targowiska odgrywały ważną rolę w życiu mieszkańców Mezoameryki. Używane obecnie słowo tianguis pochodzi od tianquiztli w języku nahuatl. Na targowiska przybywały zarówno osoby z danego miasta i okolic, aby sprzedać i nabyć produkty w niewielkich ilościach, jak i kupcy, którzy zaopatrywali się w znaczną ilość towarów, przeznaczonych na dalszą sprzedaż w odległych miastach. Jednymi z najdawniejszych mogły być targowiska w miastach na ziemiach obecnego stanu Oaxaca (Meksyk), które pojawiły się już około 500 roku p.n.e.

Figurka przedstawiająca tragarza z glinianymi dzbanami
(Narodowe Muzeum Antropologii w mieście Meksyk)

Targowiska organizowano najczęściej w określone dni i – jak podaje Diego Durán – zbiegały się one niekiedy ze świętami religijnymi, kiedy to po zakończeniu ceremonii można było spotkać się, podyskutować i dokonać wymiany towarów, gdyż wszystko opierało się w zasadzie właśnie na wymianie, choć niektóre produkty, jak ziarna kakaowca, pasy bawełny, muszle, jadeitowe paciorki czy miedziane dzwoneczki stanowiły rodzaj środków płatniczych.

Makieta targowiska w Tlatelolco
(Narodowe Muzeum Antropologii w mieście Meksyk)

Świątynia boga Mictlantecuhtli w Tehuacán

Oryginalny artykuł: Investigan templo dedicado al dios del inframundo en Tehuacan, Puebla

Meksykańscy archeolodzy z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH), prowadzący prace na terenie prekolumbijskiego stanowiska Tehuacán (stan Puebla, Meksyk), odkryli pochodzącą z połowy XIV wieku n.e. budowlę, która mogła stanowić miejsce kultu boga świata podziemnego Mictlantecuhtli. Odkrycie to jest szczególnie ważne, gdyż jest to jedyna świątynia dedykowana bóstwu śmierci.

Mictlantecuhtli - bóg świata podziemnego
(Muzeum Templo Mayor w mieście Meksyk)

Archeolog Ramon López Valenzuela, odpowiedzialny za prace wykopaliskowe w Tehuacán podaje, że prace przy budowli zostały rozpoczęte w 2012 roku, kiedy to w kompleksie ceremonialnym natrafiono na ślady muru sięgającego na głębokość jednego metra pod poziomem placu. Postanowiono kontynuować wykopaliska i wówczas archeolodzy znaleźli dwie małe, przylegające do siebie świątynie: wschodnią z sześcioma stopniami i zachodnią z trzema stopniami.

Świątynia Czaszek w Tehuacán (fot. INAH)

Ofiary Mexików związane z kultem ziemi

Oryginalny artykuł: Estudian ofrendas mexicas de culto a la tierra
Zobacz też: Fotografie INAH

Dwa depozyty ofiarne Mexików (oznaczone numerami 22 i 58) zostały odkryte w 1979 i 1980 roku na terenie Templo Mayor – wielkiej świątyni Tenochtitlan, gdzie zostały umieszczone w latach 1469-1481. Ponowne badania złożonych darów przeprowadził Diego Jiménez Badilla z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii w Meksyku. Archeolog podkreślił, że ofiary te nie były złożone przypadkowo, lecz miały ogromne znaczenie symboliczne i świadczyły o kulcie ziemi, stanowiąc jednocześnie część rytuału, podczas którego Mexikowie chcieli odwdzięczyć się bogom za udane zbiory. Dlatego też depozyty zawierały dary ku czci młodej bogini ziemi i żyzności, zwanej Cihuacóatl-Quilaztli.

Kamienna rzeźba przedstawiająca boginię Cihuacóatl

(Muzeum Templo Mayor w mieście Meksyk) 

Wzgórze Monte Tláloc świętym miejscem Mexików

Oryginalny artykuł: Registran petrograbados hallados en Monte Tláloc

W Sierra Nevada (Meksyk), na górze Monte Tláloc, wznoszącej się pomiędzy Texcoco i Río Frío, badacze z Narodowego Instytutu Antropologii i Historii (INAH) odnaleźli dotychczas 176 miejsc z pozostałościami archeologicznymi, wśród których wyróżniają się petroglify przedstawiające zwierzęta wodne i ziemnowodne, jak węże, żółwie, jaszczurki, ropuchy i żaby związane z kultem wody. Oprócz petroglifów archeolodzy natrafili też na studnie i wydrążenia w skałach. Victor Arribalzaga z INAH podał, że na Monte Tláloc znajdował się największy ośrodek ceremonialny Mexików, z którego do dnia dzisiejszego zachowały się jedynie fragmenty dawnych budowli. W świętym krajobrazie Mexików, wzgórza w pobliżu Tenochtitlan oznaczały cztery punkty kardynalne i Monte Tláloc było związane z innymi szczytami, jak Popocatépetl, Iztaccihuatl, Xinantécatl (obecnie zwany Nevado de Toluca) i Matlalcuéyetl (obecnie znany jako La Malinche).



Monte Tláloc (Fotografia INAH)